Từ ngày 01/07/2025, Luật Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn, cứu hộ 2024 chính thức có hiệu lực, cùng hệ thống văn bản hướng dẫn mới: Nghị định 105/2025/NĐ-CP (quy định chi tiết thi hành), Nghị định 106/2025/NĐ-CP (xử phạt vi phạm hành chính về PCCC & CNCH) và Thông tư 36/2025/TT-BCA. Đây là đợt thay đổi pháp lý lớn nhất nhiều năm qua, ảnh hưởng trực tiếp đến mọi cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ.
1. Những thay đổi lớn chủ cơ sở cần biết
- Luật mới thay thế Luật PCCC 2001 (sửa đổi 2013); Nghị định 105/2025/NĐ-CP thay thế Nghị định 136/2020/NĐ-CP trong quản lý nhà nước về PCCC.
- Danh mục cơ sở thuộc diện quản lý, diện thẩm duyệt thiết kế PCCC được quy định lại tại các Phụ lục của Nghị định 105/2025/NĐ-CP.
- Phân định rõ hơn trách nhiệm bảo đảm hạ tầng chữa cháy (giao thông, nguồn nước) cho chính quyền và chủ đầu tư hạ tầng.
- Với công trình mới từ 30/12/2025, việc trang bị phương tiện PCCC thực hiện theo QCVN 10:2025/BCA.
2. Checklist tuân thủ cho chủ cơ sở đang hoạt động
- Hồ sơ quản lý PCCC cơ sở: nội quy PCCC, sơ đồ thoát nạn, quyết định thành lập đội PCCC cơ sở, hồ sơ theo dõi phương tiện.
- Phương án chữa cháy của cơ sở: xây dựng, phê duyệt theo mẫu quy định hiện hành và tổ chức thực tập định kỳ.
- Kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống định kỳ: hệ thống báo cháy, chữa cháy phải được bảo trì tối thiểu 6 tháng/lần và lưu biên bản.
- Huấn luyện nghiệp vụ PCCC: người đứng đầu cơ sở và đội PCCC cơ sở phải có chứng nhận huấn luyện còn hiệu lực.
- Kiểm định phương tiện: thiết bị PCCC thuộc danh mục phải có tem kiểm định, giấy chứng nhận kiểm định.
- Bảo hiểm cháy nổ bắt buộc: với cơ sở thuộc diện phải mua theo quy định.
3. Rủi ro nếu không tuân thủ
Nghị định 106/2025/NĐ-CP quy định chi tiết các hành vi vi phạm và mức xử phạt về PCCC & CNCH — từ phạt tiền đến tạm đình chỉ, đình chỉ hoạt động đối với vi phạm nghiêm trọng. Ngoài chế tài, cơ sở không bảo đảm điều kiện PCCC còn đối mặt rủi ro lớn nhất: thiệt hại người và tài sản khi sự cố xảy ra, cùng trách nhiệm pháp lý của người đứng đầu.
4. Công trình xây dựng trước đây có bị “hồi tố” không?
Nguyên tắc chung: công trình được thẩm duyệt, nghiệm thu hợp pháp theo quy định tại thời điểm xây dựng thì tiếp tục được sử dụng. Chỉ khi cải tạo thay đổi công năng, bị yêu cầu khắc phục vi phạm, hoặc thuộc diện văn bản mới quy định phải chuyển tiếp thì mới phải điều chỉnh. Chủ cơ sở nên rà soát lại tình trạng pháp lý PCCC của mình ngay để chủ động lộ trình, tránh bị động khi kiểm tra định kỳ.
Chưa chắc cơ sở của bạn đã đủ hồ sơ PCCC theo quy định mới?
PCCC Trang Hoàng hỗ trợ rà soát miễn phí hồ sơ, phương án chữa cháy và hệ thống hiện có — tư vấn lộ trình khắc phục đúng pháp luật.